Zijn je gedachten eigenlijk wel waar?

Deze column verscheen in Reuma Magazine no. 1 2026
Dagelijks krijg ik vragen over re-integratie en werk. In mijn column in Reuma Magazine beantwoord ik steeds één vraag. Namen verander ik, verder laat ik de vraag zoals deze is gesteld.

“Dit gaat nooit meer over”
“Niemand begrijpt me”

Woorden als altijd, nooit en iedereen klinken vaak heel stellig. En juist omdat ze zo zelfverzekerd klinken, nemen we ze makkelijk voor waar aan. Terwijl het simpelweg gedachten zijn. Die hebben we allemaal. Ze lijken logisch en zijn behoorlijk overtuigend.

Juist bij langdurige klachten draait je brein vaak overuren. Dat is niet gek. Als je lijf onvoorspelbaar is en jij onzeker bent, wil je hoofd grip. Het wil weten waar dit heen gaat. En dus gaat het verhalen maken.

Zie je brein als een overijverige nieuwslezer. Elk signaal wordt breaking news. Slechte dagen krijgen extra zendtijd, redelijke dagen verdwijnen naar de achtergrond. Gevoelens worden feiten: ik voel me uitgeput, dus het gaat slechter. Of: dit blijft altijd zo. Terwijl dat vooral iets zegt over vandaag – niet over morgen.

Daarom stel ik vaak een simpele, maar lastige vraag: Is het waar?

Niet om jezelf gerust te stellen of positief te denken, maar om even te pauzeren. Is dit een feit, of een voorspelling? Want voorspellingen doen we meestal op momenten dat het slecht gaat.

Wat doet deze vraag?

Het lost niets op en ik wil je niet overtuigen dat het wel goed komt. Het gaat om het onderzoeken en loslaten van de claim “ik weet hoe dit afloopt” en het scheiden van feit en voorspelling.

Want herstel betekent niet altijd minder klachten, maar soms meer ruimte. In je hoofd. Zodat je brein wel mag meepraten – maar niet het laatste woord heeft.

Misschien is herstel niet het verdwijnen van onzekerheid, maar het groeien van vertrouwen dat je ermee om kunt gaan.

Mini-oefening

Kies één gedachte die je de laatste tijd onrustig maakt [dit gaat nooit over] en stel jezelf deze vragen:

  1. Is het waar?
  2. Kun je zeker weten dat het waar is?
  3. Hoe reageer je op deze gedachte?
  4. Wie zou je zijn zonder die gedachte? Keer de gedachte om: naar het nu [dit gaat nu niet], het tegenovergestelde [dit gaat wel over] of het omgekeerde [dit verandert].

Lastig? Zeker. Stel dan alleen de vraag: Is het waar?

Van ‘The work’ – Byron Katie

Deel dit artikel:

Of lees één van deze artikelen:

“Je ziet het niet aan mij.”

“Mijn beperkingen zijn onzichtbaar. ”Die zinnen hoor ik vaak in gesprekken over werk en re-integratie. Soms gevolgd door: “Met een gebroken been snapt iedereen het, maar dit niet.” Het is een herkenbare worsteling.

Lees verder »

DJ in de super – prikkels doordeweek

De plaatselijke supermarkt had besloten dat kerst dit jaar vooral hard en snel moest zijn. Geen muziek zacht op de achtergrond, maar voluit. Alsof je tussen de kerstballen en bloemkool vooral ook in de stemming moest blijven.

Lees verder »

Diagnostiek: scrabble 2.0

Het stellen van een diagnose lijkt vaak een helder, medisch proces; een knop waar een arts op drukt. In werkelijkheid is het traject vaak langdurig en ingewikkeld, waarin meer meespeelt dan alleen medische kennis.

Lees verder »